Haperend rolluik

Geregeld lezen we in de media dat er weer eens iemand is betrapt op fraude met de bijstand. Het zijn meestal opzienbarende cases waarbij de fraudeur flink wordt aangepakt. Intrekken uitkering, terugbetalen plus een zeer stevige boete. Mooi zo, want profiteurs moeten keihard voelen dat ze verkeerd bezig zijn! We moeten geen medelijden hebben voor overtreders.

Maar er is nog heel andere reden waarom we geen pardon hoeven te hebben:

De kans is heel groot dat de mensen van die cases helemaal niet bestaan!

Geloof jij alle berichten klakkeloos of twijfel je wel eens aan het waarheidsgehalte? Kijk, jij en vele anderen zijn geneigd om alles zomaar aan te nemen, want het staat in een erkend dagblad, er is daadwerkelijk een gemeente bij betrokken en er hebben zich zelfs meerdere rechters mee bemoeid.

Onmogelijk dat die partijen samen de boel in scene zetten toch? Of...


Voorbeeld in Almelo

Een van de vele voorbeelden waar je vraagtekens bij kunt zetten, is de kwestie van het echtpaar met een bijstandsuitkering in Almelo. Het zou hebben tegengewerkt bij een rechtmatigheidsonderzoek. Het ongeloofwaardige excuus zou liggen in een haperend rolluik. In februari 2016 is de bijstandsuitkering door de gemeente Almelo ingetrokken. Daar is het stel vorig jaar bij de Rechtbank Overijssel tegen in bezwaar gegaan. Tevergeefs en daarom is het vervolgens in beroep gegaan. In augustus 2018 lezen we dat ook de Centrale Raad van Beroep de gemeente Almelo gelijk heeft gegeven.

Rolluik zit dicht, gemeente zet uitkering echtpaar in Almelo stop
Dagblad Tubantia, 15 augustus 2018

We kunnen ook de gerechtelijke uitspraak van 24 juli 2018 lezen (gepubliceerd op 13 augustus 2018).
https://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:CRVB:2018:2408

Het verhaal is dusdanig dat we eigenlijk allemaal ook wel vinden dat de veroordeling helemaal terecht is. We worden zelfs pissig op die lui. Die profiteurs die zo overduidelijk de boel hebben lopen verzieken van ons geld. Wat een onzin, dat smoesje over een haperend rolluik!


Tendentieuze hulp van de krant

Wat ons als eerste zou moeten opvallen (als we opletten) is de tendentieuze verslaggeving in Tubantia.

In 2016 heeft de fraudepreventiemedewerker van de gemeente een onderzoek ingesteld naar de woon- en leefsituatie van de ‘uitkeringsgerechtigden’.

Schrijver van het artikel, Wim Goorhuis, laat even fijntjes weten dat ook hij het echtpaar veroordeelt. Hij maakt duidelijk dat het niet om echte uitkeringsgerechtigden gaat. Daarom tussen aanhalingstekens.

Hij kan zo worden bijgeschreven in het grote smoezenboek.

Die framende openingszin zet trouwens ook gelijk lekker de toon, nietwaar?

De weigerachtige houding van het paar om nadere informatie te geven...

Ook in deze passage betuigt de krant zich gekleurd. Er wordt zonder meer van uitgegaan dat het echtpaar een weigerachtige houding had om nadere informatie te geven. Het is erg gemakkelijk om aan te sluiten bij een sentiment als er twee rechtbanken tegen de beklaagden hebben uitgesproken. Overigens, kijken we goed naar de zaak dan zien we dat het om wat anders gaat dan het niet willen geven van nadere informatie. Zulks is alleen een interpretatie van de ongehoorzaamheid van het echtpaar.

Waar het vooral om gaat en daarbij doet Wim Goorhuis van Tubantia precies wat hem is opgedragen:

De nadruk moet erop liggen dat:

  • fraudeurs (profiteurs) nergens toe gerechtigd zijn;
  • een weigerachtige houding een 100% indicatie is voor terechte verdenking en grond voor veroordeling;
  • ongehoorzaamheid moet worden bestraft;
  • eigen inbreng over het nut van onderzoek door de gemeente niet en nooit wordt getolereerd.

Een echte uitspraak

Oké de krant, daar kunnen we onze bedenkingen eventueel bij hebben, maar bij de rechtbank toch zeker niet! Vooral niet als er heel transparant een uitspraak te vinden is op Rechtspraak.nl. Dan is het allemaal echt en waarheidsgetrouw. Dat hebben we geleerd en daar wijken we niet vanaf. Het zou bovendien te erg zijn als het anders zou zijn, toch? Wat moeten we dan?

Wat kunnen we als buitenwacht (als individuele toeschouwer, maar ook als burgercollectief) anders doen dan aannemen dat het in de haak is? Er valt niets na trekken, want:

Deze uitspraak is geanonimiseerd volgens de anonimiseringsrichtlijnen.

Op zich geheel terecht dat de privacy van echte personen zo wordt beschermd. Maar op deze manier komen we er ook nooit achter als het zou gaan om gefingeerde personen en verzonnen situaties. Dat Almelose stel, bestaat dat überhaupt wel?

Kortom, de uitspraak is echt, maar of dat voor de rest geldt, valt te betwijfelen.


Pontius Pilatus

Bij dit soort verhalen zien we altijd dat er in de bres wordt gesprongen voor de overheid. Er wordt een schaal aangereikt waarin de gemeente als een heuse Pontius Pilatus haar handen in onschuld kan wassen. We zien steevast dat zij coulance heeft betracht en dat alles toch echt de beklaagde burger(s) verwijtbaar is.

In dit voorbeeld heeft de gemeente Almelo haar best gedaan om het echtpaar kansen te geven mee te werken aan het rechtmatigheidsonderzoek. Haar treft dus geen enkele blaam! Handhavers zijn zelfs drie keer aan de deur geweest en hebben ook nog eens een briefje in de bus gedaan voor nog een bonus kans.

Bravo gemeente Almelo! Zelfs als het volk al 'kruisig ze, kruisig ze!' roept, geeft u nog kansen. Maar als die niet worden aangegrepen, kunt u niet anders dan met pijn in het hart veroordelen.


Durf af te vragen

Wat voor ons als critici eigenlijk alleen nog overblijft, is het openlijk stellen van vragen, zonder te verwachten dat we er ooit antwoord op zullen krijgen.

Waarom zouden we dat doen? Om in elk geval niet zomaar alles voor zoete koek te slikken en ons in het massadenken te laten meetrekken. We staan immers al zo bloot aan het algehele proces van het uitschakelen van het individu (lees ook: Individood).

Beste lezer, komen bij jou ook deze vragen op?

  • Waar is dat echtpaar nu? Is het stel helemaal 'of the grid'?
  • Is het ergens op sociale media te vinden waar ze beklag doet over het optreden van de gemeente Almelo?
  • Is het stel misschien toch schuldig en houdt het zich daarom maar koest?
  • Zou je niet meer verzet via andere kanalen mogen verwachten van mensen die zich kennelijk zo vals beschuldigd voelen dat ze naar twee rechtbanken gaan?
  • Waar leeft men al die tijd van sinds februari 2016?
  • Woont men nog in dat huis met dat haperende rolluik? Hoe dan qua huurbetaling?
  • Zou het echtpaar in de illegaliteit en in de criminele sfeer aan het overleven zijn?
  • Zijn er kinderen in het spel en zo ja, hoe gaat het daarmee?
  • Springen vrienden en familie wellicht bij, maar waarom zouden die dat doen voor zulke slechte mensen?
  • Moet de uitkering van vóór februari 2016 worden terugbetaald?
  • Is er een boete opgelegd?

Het gaat om het statement

Eigenlijk maakt het niet eens uit of de verhalen die we tot ons krijgen waar of verzonnen (in scene gezet) zijn. Het gaat om het statement dat voortdurend wordt afgegeven. Dat is vierledig:

  • Bijstandsgerechtigden: haal je maar niets in je hoofd, gehoorzaam onvoorwaardelijk! Befehl ist Befehl!
  • Maatschappij: we zien erop toe dat er niet van uw belastingcenten wordt geprofiteerd en niet mee wordt gefraudeerd.
  • Regels zijn altijd regels en gaan boven de menselijke maat.
  • De gemeente laat niet met zich sollen.

Je vraagt je misschien af:

Nou en? Dat geeft toch orde en rechtvaardigheid?

Nou nee, het is een opmaat naar een totalitair regime dat mensen haat. Daar word jij vroeg of laat ook slachtoffer van. Al waan jij je nu misschien helemaal veilig en onschendbaar als een keurige 'law abiding citizen'.