Memo voor bezwaar en beroep PvA/Pw

PlanMemo voor bezwaar en beroep PvA/Pw

12 december 2019 | versie 1

Auteur: R.M.F. Heijder

Dit memo is geschreven gericht op het plan van aanpak genoemd in de Participatiewet (artikel 44a).

Het is een richtinggevend, niet bindend document waaraan geen rechten kunnen worden ontleend.
Sterker nog: door nog uit te voeren toetsing in de praktijk moet blijken in hoeverre de inhoud stand kan houden.
Zo niet, dan vindt op basis van input uit de praktijk bijstelling en consolidatie van dit memo plaats met sluitend versiebeheer.

Dit document is primair bedoeld als ondersteuning bij bezwaar- en beroepsprocedures.


Het plan van aanpak

Het plan van aanpak is meer dan alleen een hulpmiddel voor procesbeheersing en resultaatgericht werken.

Het is ook een wettelijk document van waaruit rechtsgevolgen kunnen ontstaan.

Het plan van aanpak bevat:

  1. de uitwerking van de ondersteuning (collegeopdracht artikel 7 Participatiewet);
  2. de verplichtingen gericht op arbeidsinschakeling en de gevolgen van het niet naleven van die verplichtingen.

Het college begeleidt een persoon die recht heeft op algemene bijstand bij de uitvoering van het plan van aanpak en evalueert, in samenspraak met die persoon, periodiek het plan van aanpak en stelt dit indien nodig bij.

Als er geen plan van aanpak is, bestaat feitelijk de uitwerking van de ondersteuning niet en is er formeel geen vastlegging van de individuele verplichtingen gericht op arbeidsinschakeling en het niet naleven van die verplichtingen. Er kunnen dan alleen gevolgen zijn als de geüniformeerde verplichtingen (die verbonden zijn aan het ontvangen van een bijstandsuitkering) niet worden nageleefd.

Daarom is het plan van aanpak een weerslag van beslissingen en is een voor bezwaar vatbare beschikking.

In de praktijk wordt nogal eens van belanghebbenden geëist dat zij het plan van aanpak mede ondertekenen. Dit is discutabel. Een belanghebbende die een bijstanduitkering ontvangt, aanvaardt per definitie een plan van aanpak. Bij andere beschikkingen wordt ook niet verwacht dat de belanghebbende ze tekent.

Als een belanghebbende zich niet kan verenigen met de inhoud, is het weigeren van ondertekenen niet het legitieme middel, maar het indienen van een bezwaarschrift tegen de beschikking.


Praktijkvoorbeeld: gemeente Rheden

Als goed voorbeeld van het respecteren van dit gegeven kan de gemeente Rheden worden genoemd. Daar is het plan van aanpak onder de naam 'uitvoeringsplan' een voor bezwaar vatbare beschikking.
Hiermee is niet automatisch gezegd dat de gemeente Rheden verder altijd rechtmatig handelt.


Rechtsgevolgen

Het plan van aanpak staat in nauw verband met de afstemmingsverordening. Het niet nakomen van de in een plan van aanpak vastgelegde nadere invulling van de Participatiewet en decentrale wet- en regelgeving, kan leiden tot afstemming van de uitkering. Afstemming is een rechtshandeling, een menselijke handeling met een beoogd rechtsgevolg: zoals het verlagen, opschorten of stopzetten van een bijstandsuitkering.

Ook kan er sprake zijn van feitelijke handelingen, menselijke handelingen (doen of nalaten) met een niet beoogd rechtsgevolg: een onrechtmatige daad.

Zaken die wettelijk en naar de geest van de wet eerst in een plan van aanpak moeten zijn vastgelegd, mogen niet vormvrij buiten dat kader worden beslist en in gang worden gezet. Als dat toch gebeurt vanuit de gemeente, dan moet de beslissing worden gelijkgesteld aan een voor bezwaar vatbare beschikking als ware het (onderdeel van) een plan van aanpak.

Ook al wordt de belanghebbende op onbehoorlijke wijze op de hoogte gebracht van de beslissing, bijvoorbeeld via een losse flodder zoals een mededeling via e-mail of zelfs mondeling.

Als gelijkstelling aan een beschikking van de hand wordt gewezen door de gemeente, is de belanghebbende er strikt gezien niet aan gehouden. Maar vaak zal een belanghebbende uit voorzorg, angst of door gebrek aan kennis toch opvolging geven aan de beslissing. De belanghebbende zou dan toch bezwaar moeten maken met de mededeling dat hij de beslissing aanmerkt als bij beschikking bekendgemaakt.

Het is daarbij aan te bevelen om een voorlopige voorziening (hangende het bezwaar) bij de rechter aan te vragen. Dat is vooral nodig als de effectuering van de (onrechtmatige) beslissing direct ingaat of voordat uitspraak op het bezwaar verwacht mag worden.


Belemmering/blokkering van het recht en willekeur

Als een beslissing niet op behoorlijke wijze aan belanghebbende bekend wordt gemaakt, dus niet in de vorm van een voor bezwaar vatbare beschikking, wordt hem de toegang tot het recht beperkt. De weg naar bezwaar en beroep wordt belemmerd of zelfs geblokkeerd.

Bovendien is het risico op willekeur groot en is niet of slecht te beoordelen of er sprake is van eerbiediging van het grondrecht 'gelijke behandeling in gelijke gevallen'.


Tot slot enkele voorbeelden

Enkele voorbeelden van beslissingen die in een plan van aanpak moeten zijn vastgelegd en anders op behoorlijke wijze in een beschikking aan de belanghebbende moeten worden uitgereikt:

  1. Nadere invulling van de arbeidsverplichting aangaande het verkrijgen, accepteren en behouden van betaald werk: de sollicitatieplicht.
    De sollicitatieplicht wordt niet genoemd in de Participatiewet, laat staan de (nadere) invulling ervan.
    Daarom moet deze in een plan van aanpak zijn uitgewerkt (en anders in een aparte beschikking die gelijk te stellen is aan een plan van aanpak).
    Ook gemotiveerde tijdelijke vrijstelling/ontheffing van de sollicitatieplicht valt hieronder.
  2. Onderzoeken gericht op de arbeidsinschakeling en ondersteuning daarbij.
    Te denken valt aan diagnoses (zoals de ABC-methode van L&D Support), belastbaarheidsonderzoeken en medische onderzoeken.
  3. Individuele toepassing van re-integratie-instrumenten als het college die nodig acht en aanbiedt.

Bij veel gemeenten zien we in de decentrale wet- en regelgeving (zoals verordeningen en nadere beleidsregels) dat opname in een plan van aanpak van deze en andere punten expliciet is voorgeschreven.


Online versie van dit memo:
https://www.burgerkrachtcentraal.nl/recht/memo-voor-bezwaar-en-beroep-aangaande-pva/

DOSSIER

DOWNLOAD

Reacties zijn welkom

Ze worden eerst gecontroleerd door BurgerkrachtCentraal voordat ze zichtbaar worden.

Geen zorgen, jouw e-mailadres wordt niet getoond op de website en door BurgerkrachtCentraal niet aan derden verstrekt.

Plaats een reactie