Het voorschot op de algemene bijstand

Voorschot behoorlijkheid

De manier waarop gemeenten met het voorschot op de bijstand omgaan, is een graadmeter voor behoorlijkheid, voor het correct uitvoeren van de Participatiewet. Er op een heilige manier mee omgaan vanuit het hart.

Dit vraagt om extra inspanningen, slagvaardigheid en daadkracht. Welke gemeenten hebben dat voor hun inwoners over? Daar draait het om.

Het voorschot is een test voor een gemeente in hoeverre zij haar proces beheerst. Hoe beter dat is, hoe minder het voorschot nodig is en hoe vaker het verstrekken ervan terecht zal blijken te zijn geweest.

Voorschot een recht

Het voorschot op de algemene bijstand is geen gunst van een gemeente maar een recht van de burger. Helaas denken veel gemeenten daar anders over.

Ten onrechte, ze moeten zich aan de Participatiewet houden, in het bijzonder aan artikel 52.

We hebben de 355 gemeenten op de kaart gezet:

- Behoorlijke voorschotvermelders
- Voorschotvermelders met gebreken
- Voorschotverzwijgers

Voorschot automatisch

De belanghebbende hoeft niet te vragen om het voorschot. De gemeente moet het eerste voorschot automatisch verstrekken uiterlijk 4 weken na het indienen van de bijstandsaanvraag.

Dit geldt ook voor de voorschotten na het eerste voorschot. Die moeten vervolgens elke 4 weken automatisch worden verstrekt. Dit zolang de aanvraag in behandeling is bij de gemeente.

Als de gemeente het voorschot wil weigeren, zou zij daar logischerwijs ook zelf over moeten beginnen bij de belanghebbende!


 

Voorschot verstrekken

Voorschotten op de algemene bijstand moeten worden verstrekt op grond van artikel 52 van de Participatiewet en niet op wat de gemeente er zelf bij verzint.

Zolang de gemeente bezig is met het vaststellen van het recht op bijstand, moet zij uiterlijk binnen vier weken na de datum van aanvraag en vervolgens telkens uiterlijk na vier weken een voorschot verstrekken aan de belanghebbende.

De enige uitzonderingen waarbij de gemeente voorschotten mag weigeren zijn:

De belanghebbende de voor de vaststelling van het recht op algemene bijstand van belang zijnde gegevens of de gevorderde bewijsstukken niet, niet tijdig of onvolledig heeft verstrekt en hem dit te verwijten valt.

De belanghebbende anderszins onvoldoende medewerking verleent.

Bij de aanvraag is duidelijk is dat geen recht op algemene bijstand bestaat.

Alle andere argumenten en verdraaiingen zijn een schending van de Participatiewet!

Voorschot transparant

Het is geen plicht, maar een behoorlijke gemeente zal het voorschot altijd bespreken en erover informeren. Ook op de gemeentelijke website. Er zijn belangrijke redenen hiervoor.

Het voorschot is een recht (met bijbehorende plichten). Waarom zou het verzwegen worden terwijl er over andere rechten en plichten wel wordt gesproken en geïnformeerd? Wij kunnen geen legitieme reden bedenken.

Het voorschot moet automatisch worden verstrekt als aan de voorwaarden wordt voldaan. Zo niet dan mag de gemeente het voorschot weigeren. Omdat het verstrekken van voorschotten automatisch gaat, is het goed dat een gemeente uit haarzelf de belanghebbende informeert als zij dit niet zal doen.

Het belang is, dat de belanghebbende in staat moet kunnen zijn om op tijd een beroep te doen op de voorziening onverwijlde bijstand zoals bepaald in artikel 81 van de Participatiewet.

Die voorziening bestaat omdat de belanghebbende toch recht op voorschot kan hebben, ook al vindt de gemeente dat niet. De voorzitter van gedeputeerde staten (bij de provincie) kan het gemeentelijk besluit ongedaan maken en de gemeente verplichten toch bijstand te verlenen. Over deze voorziening zouden gemeenten ook moeten informeren.

Heeft iemand een bijstandsuitkering aangevraagd bij de gemeente dan is de gemeente verplicht om binnen 4 weken na de aanvraag een voorschot te geven (en vervolgens per 4 weken zolang de aanvraag in behandeling is). Wordt aan de voorwaarden voldaan, maar geeft de gemeente toch geen voorschot? Dan kan de belanghebbende zich richten tot de provincie voor de voorziening onverwijlde bijstand.

BurgerkrachtCentraal vindt het een slechte zaak dat er kennelijk zo'n voorziening, een 'second opinion' moet zijn! Waarom doen gemeenten niet hun wettelijke plicht? Hoe groot is het probleem in de praktijk?  Dat zijn we aan het onderzoeken.

Online informatie over de voorziening onverwijlde bijstand per provincie

Drenthe (verstopt/onvindbaar), Flevoland, Friesland (verstopt/onvindbaar), Gelderland, Groningen (verstopt/onvindbaar), LimburgNoord-BrabantNoord-HollandOverijsselUtrechtZeelandZuid-Holland.

Informatiekwaliteit
Net als bij de 355 gemeenten zullen we ook bij de twaalf provincies nog onderzoeken wat de kwaliteit van de online informatie is. Hoe goed wordt er geïnformeerd over de voorziening onverwijlde bijstand? Wordt de Participatiewet gevolgd?


 

Voorschot verward

Er zijn gemeenten die het recht voorschot en de gunst bij broodnood met elkaar verwarren. Hier zit een onbehoorlijke gedachte achter. Bij broodnood is het redelijk om te verlangen dat de belanghebbende om de voorziening vraagt en laat zien dat snelle betaling ook echt nodig is.

Onbetrouwbare gemeenten hebben die voorwaarden slinks geprojecteerd op het reguliere voorschot en laten er ook om vragen (verzoeken) en stellen erbij dat de noodzaak van een voorschot moet bestaan. Dat is tegen artikel 52 van de Participatiewet in.

Voorschot broodnood

Als een belanghebbende in een situatie verkeert dat zelfs wachten op het voorschot (maximaal 4 weken) niet kan, dan kan zo iemand een beroep doen op een gunst van de gemeente.

Die kan hulp bij broodnood bieden, ofwel een voorschot veel eerder (direct) uitkeren.

Dit is geen recht, maar een behoorlijke gemeente zal een inwoner niet in de steek laten in zo'n geval. Het is dan wel redelijk dat de belanghebbende er zelf om vraagt en kan laten zien dat het echt nodig is.